Interview GroenLinks Magazine

Jan bij de WaalEen interview in het GroenLinks Magazine over onder andere de duurzaamheidsresultaten in Nijmegen.

Jan van der Meer
Na de gemeenteraadsverkiezingen van volgend jaar stopt Jan van der Meer (48) met zijn politieke loopbaan in Nijmegen. Hij heeft dan twintig jaar in het gemeentebestuur erop zitten, eerst als raadslid, de laatste acht jaar als wethouder. Ook daarvoor was hij al politiek actief. ‘Ik begon op mijn 21e, toen nog bij De Groenen, want GroenLinks bestond nog niet. Ik heb alles in de praktijk geleerd: folders rondbrengen, persberichten schrijven, acties organiseren. Het voelt nu wel een beetje alsof ik met pensioen ga volgend jaar. Ik heb nog geen idee wat ik daarna ga doen.’

Nijmegen
Nijmegen staat bekend als linkse stad. GroenLinks zit sinds 2002 in het college, vanaf 2010 met D66 en PvdA. Nijmegen is ook een hele groene stad, volgens Van der Meer. Hij laat een overzicht zien van het totale energieverbruik van de stad. ‘Kijk, al het verbruik gaat omlaag. Minder gas, minder elektriciteit. Dat is ons grootste lokale succes. We hebben allerlei maatregelen genomen om dit te bereiken. Afspraken met woningbouwco√∂peraties en bedrijven, een subsidieregeling voor energiebesparende maatregelen voor particulieren. Maar de meeste winst hebben we geboekt door de Wet Milieubeheer te gaan handhaven.’ Volgens deze wet zijn bedrijven verplicht alle mogelijke energiebesparende maatregelen te treffen die binnen vijf jaar kunnen worden terugverdiend. ‘Dat betekent dat je al in overtreding bent als je je tl-lampen niet door led-verlichting vervangt. Iedereen vindt het misdadig als je olie in het afvoerputje gooit, maar onnodig energieverbruik is net zo misdadig. Dat moet bij mensen tussen de oren gaan zitten.’

Warmtenet
Hoe effectief alle energiebesparende maatregelen ook zijn, op een gegeven moment kan het gebruik niet verder meer dalen. Om in 2045 energieneutraal te zijn, zoals Nijmegen ambieert, is er daarom meer nodig. ‘Dan moet je dus zelf duurzame energie gaan opwekken. Er wordt al sinds 1995 over gediscussieerd, maar nu is vorig jaar eindelijk de knoop doorgehakt: we gaan huizen verwarmen met de warmte die vrijkomt bij het verbranden van afval. Die warmte verdwijnt nu ongebruikt door de schoorsteen en in de Waal, dat is zonde van de energie.’
Op het warmtenet worden 15.000 woningen aangesloten, waarvan het grootste deel nog gebouwd moet worden. De CO2-uitstoot is 70 procent lager dan verwarming op gas. Bovendien is het een goede investering in de lokale economie, vindt Van der Meer. ‘Zo houd je het geld in de regio. Anders gaat het allemaal naar Poetin en rijke oliesjeiks waar je niet mee gezien wilt worden.’
Het afvalverwerkingsbedrijf dat de warmte voor de huizen gaat leveren, produceert nu ook al ‘groen gas’. Alle stadsbussen rijden er op. ‘Dat wordt gemaakt door het gft-afval te vergisten. Een mooie kringloop, waar mensen zelf aan bij kunnen dragen.’ Allemaal stappen op weg naar een stad die in haar eigen energie kan voorzien. ‘Energieneutraal in 2045 klinkt heel dapper en ver weg. Maar het kan echt, als we maar √°lles uit de kast halen.’