Beloon gemeenten voor meer windmolens

Teveel zonneparken en te weinig windmolens leiden tot een instabiel netwerk en miljoeneninvesteringen in het elektriciteitsnetwerk. Kosten die bij de belastingbetaler terechtkomen via het vastrecht. Voor Gelderland alleen al kan meer evenwicht tussen zon- en windenergie leiden tot een besparing van meer dan 56%: 363 miljoen euro. Stel een nationaal windfonds in, zo pleiten zeven Gelderse bestuurders. Betaal dit uit een klein gedeelte van de besparing op vermeden investeringen die meer evenwicht tussen zon- en windenergie oplevert. Benut dit voor een financiële prikkel voor gemeenten zodat wethouders en gemeenteraden kiezen voor meer windprojecten. Een ingezonden artikel vandaag in Trouw.

Met veel ambitie hebben bestuurders zich ingezet om 30 regionale energie strategieën (RES) op te stellen. Een afspraak uit het klimaatakkoord. Vanwege de angst voor weerstand tegen windmolens kozen veel bestuurders meer voor zonneparken dan windmolens. Het concept-bod voor duurzame energie ligt nu op tafel. Een ambitieus bod waarmee een duurzame energievoorziening mogelijk is. Daarover dus voorlopig geen zorgen. De zes Gelderse regio’s bijvoorbeeld willen gezamenlijk meer dan 6 TWh aan groene stroom realiseren, zo’n 17% procent van de landelijke doelstelling.

Echter ook in de Gelderse plannen is het evenwicht zoek. Het meest extreem is dat te zien in de regio Arnhem-Nijmegen, waar in de concept RES gekozen werd voor 97% zon en 3% wind. Landelijk zien we hetzelfde beeld: 75% zon en 25% wind. Volgens Netbeheer Nederland kost dit 2,4 miljard aan investeringen in de netwerken. Dat is nodig omdat de netten worden uitgelegd voor de piekmomenten. Op een zonnige zomerdag moet alle zonnestroom wel het net op kunnen. Wordt het systeem efficiënter en meer in balans ingericht, dan levert dit 60% besparing op. Het scheelt ook hectares ruimte. Voor Gelderland betekent een betere balans tussen zon en wind een besparing van 94 voetbalvelden. Ook het tempo van de projecten kan omhoog omdat er minder onderstations hoeven te komen.

Iedereen heeft dus belang bij meer clustering van en balans tussen wind en zon. Want als het waait dan schijnt de zon vaak niet en andersom. De perfecte mix is nodig in combinatie met makkelijk op en af te schalen gascentrales voor als er geen zon en wind is. Willen we wethouders én gemeenteraden overhalen om te kiezen voor meer windmolens dan is echter meer overtuiging nodig. Beloon daarom gemeenten die hun nek uitsteken voor meer windprojecten met een substantieel financieel bedrag. De lokale gemeenschap ziet zich dan beloond met een vernieuwd zwembad, wijkcentrum of een park waar anders geen geld voor is. Met relatief weinig belastinggeld ondersteun je dan gemeenten die hun nek uitsteken voor meer windenergie en je voorkomt daarmee een factor zoveel aan maatschappelijke kosten voor het elektriciteitsnetwerk. In feite is het in potentie een lastenverlichting voor de burger. Ook op die manier zorg je dan voor meer draagvlak voor de energietransitie.

Jan van der Meer – gedeputeerde Klimaat en Energietransitie provincie Gelderland

Harriet Tiemens, voorzitter RES-regio Arnhem-Nijmegen

Sander van ’t Foort, voorzitter RES-regio Food Valley

Joost Reus, voorzitter RES-regio Rivierenland

Jos Penninx, voorzitter RES-regio Cleantech regio

Bob Bergkamp, voorzitter RES-regio Noord-Veluwe

Frans Langeveld, voorzitter RES-regio Achterhoek