Elektrische warmtepomp werkt niet in oude huizen? ‘Ik dacht, ik doe het gewoon’.

Dat de gemeente Nijmegen weinig haast maakt met een warmtenet in zijn wijk, was de druppel voor Jan van der Meer. ,,Ik heb besloten zelf van het gas af te komen in mijn bovenwoning uit 1909. Volledig elektrisch verwarmen kán in zo’n oud huis, zelfs in deze extreem koude week gaat het goed.” Een artikel vandaag in het AD

Als GroenLinks-politicus, gedeputeerde in Gelderland met energie en klimaat in zijn portefeuille, heeft hij natuurlijk wat te bewijzen. Maar het was volgens Jan van der Meer niet de belangrijkste reden om in blogs zijn verhaal te delen over hoe hij z’n huis van het gas heeft gekregen. ,,Ik ben naast politicus ook gewoon bewoner en iedere woningeigenaar vraagt zich denk ik af hoe hij z’n huis in de toekomst moet verwarmen. De vraag werd voor mij pregnant toen de gasketel begon te lekken.”

Vanuit zijn professie had hij verwacht dat Nijmegen snel het warmtenet zou doortrekken naar zijn wijk Bottendaal. Als wethouder in Nijmegen (2006-2014) was hij verantwoordelijk voor de aanleg van het warmtenet, dat restwarmte van afvalverbranding gebruikt om huizen te verwarmen. ,,Na twee jaar vergaderen is echter nog steeds niet duidelijk wat er in deze wijk gaat gebeuren. Daarom ben ik op zoek gegaan naar elektrische oplossingen. Uiteindelijk dacht ik: ik doe het gewoon.”

In huizen van die leeftijd is dat meestal lastig, zegt expert Roy Janssen van warmteleverancier Atag, dat overigens niet bij de klus in Van der Meers huis was betrokken. ,,Dat heeft deels te maken met isolatie, maar ook met het gedateerde afgiftesysteem. Dat is meestal berekend op een hoge leidingtemperatuur vanaf zo’n 70 graden. Die temperaturen zijn met een elektrische warmtepomp niet op te wekken. Je moet in dergelijke gevallen misschien nieuwe vloerverwarming aanleggen. Dat is nogal duur, áls het al kan.”

,,Wat mij is opgevallen tijdens het proces: de adviezen van experts verschillen behoorlijk”, zegt Van der Meer. Toch is in de basis het verhaal dat een cv-ketel het water tot een hogere temperatuur kan verwarmen dan een warmtepomp. ,,Uiteindelijk heb ik op een koude dag een warmtepistool gebruikt, dan kun je zien wat voor temperatuur water er in je radiatoren zit. Ik heb geen vloerverwarming maar wel wat grotere radiatoren. De temperatuur zat op zo’n 40 graden en binnen was het behaaglijk. Nou, dat moet ook lukken met een elektrische warmtepomp.”

Van der Meer werd pas echt overtuigd toen een bevriende architect liet weten dat zijn hoekhuis volledig elektrisch is verwarmd met een lucht-waterwarmtepomp met 8 kilowatt vermogen. ,,Toen dacht ik: dan ga ik op 9 zitten, weet ik zeker dat het goed is. Bovendien heb je met meer vermogen kans dat geluidsoverlast minder wordt. Want dat is natuurlijk ook een heikel punt met warmtepompen: er moet een apparaat op het dak staan en die maakt nu eenmaal geluid.”

Wat nog moet worden opgemerkt: het huis van de gedeputeerde is oud, maar wel goed onderhouden. De muren zijn een paar jaar geleden van binnenuit geïsoleerd en de ramen zijn vervangen voor HR++glas. Dat het huis een boven- en tussenwoning is, helpt mee met de ‘warmtevraag’ reduceren, legt expert Janssen uit. ,,Waarschijnlijk krijgt het huis dan ook wat warmte van de buren en benedenverdieping. Dan heb je minder vermogen nodig in de eigen installatie.”

Hoe dan ook: de warmtepomp is geplaatst. ,,De installatie paste net in het washok. Ook dat is een gelukje, want de boiler met 200 liter water is groot, nodig voor het tapwater uit de douche en de kraan. De boiler is aangesloten op een zonnecollector die ik al had, naast de twaalf zonnepanelen die op het dak liggen. Dat maakt de ingreep economisch nog gunstiger.”

De kosten voor de installatie van de warmtepomp: 9.100 euro. Met 1.900 euro subsidie kwam dat netto neer op 7.200 euro. ,,Mede dankzij mijn zonnepanelen, die een groot gedeelte van de stroom opwekken, heb ik dat in acht jaar terugverdiend met de lagere energierekening en de jaren daarna ben ik flink aan het besparen. Wat mij nog verbaasde was dat ik vroeg om een onderhoudscontract, maar dat was blijkbaar niet nodig. Elektrische warmtepompen hebben minder onderhoud nodig dan cv-ketels. Dat zijn dus ook minder kosten. Al is dat niet mijn hoofddoel: het belangrijkste vind ik natuurlijk dat we nu geen CO2 meer uitstoten.”

Kritische lezers zullen zeggen dat je de kosten voor isolatie ook moet meenemen in het plaatje. ,,Die geluiden hoor ik natuurlijk ook vaak op verjaardagen”, zegt Atag-expert Roy Janssen. ,,In mijn ogen worden er soms allerlei kosten van onderhoud aan de woning bijgehaald die je los moet zien van de warmtepomp. De kozijnen vervangen en dan meteen de ramen meenemen, is onderdeel van onderhoud aan oude huizen. Het huis wordt er bovendien comfortabeler van.”

Dan nu de hamvraag: is het warm bij Jan van der Meer in huis? ,,Ja! Iemand reageerde: natuurlijk is het warm. Denk je dat je de eerste bent met een warmtepomp. Toch had ik wel wat zorgen. Deze week zijn ze nog langs geweest om een vervelende bromtoon weg te krijgen. Daar was ik echt ongerust over. De installateur heeft er op het dak trillingsdempers onder gezet. De bromtoon is nu weg, als sneeuw voor de zon.”

Zijn les: ,,We zijn te voorzichtig. Ik hoor allemaal argumenten om niet over te stappen op elektrisch, maar het is allemaal niet zo spannend. Ik heb het in december besloten en twee maanden later is het net zo behaaglijk als met de cv-ketel. Je moet er alleen aan wennen dat je zo in de winter altijd de verwarming aan hebt staan, want als je hem uitzet duurt het te lang voordat de woning is verwarmd. Ik begrijp dat dit verhaal niet voor elk huis geldt, maar veel mensen hebben een tussenwoning en raken misschien geïnspireerd om in ieder geval te onderzoeken of het kan in een oud huis.”

1 thought on “Elektrische warmtepomp werkt niet in oude huizen? ‘Ik dacht, ik doe het gewoon’.

  1. Willem

    mooi om te lezen dat andere mensen met een oud huis dit ook doen,
    ik ben intussen bijna 2 jaar gas vrij in mijn tussenwoning uit 1926. samen met 8 zonnepanelen ben ik ook nog bijna helemaal energie neutraal. ik doe dit met een airco( lucht lucht warmtepomp) hierdoor was de investering veel kleiner. het eerste jaar heb ik dit zelf met enkel glas in de hele woning gedaan. dit bewijst dat iedere tussen woning na mijn mening makkelijk van het gas af kan. intussen heb ik overal hr++ glas in zitten en is mijn woning zonder enig probleem warm te houden zelf met de temperaturen van vorige week.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *