Kantelpunt voor warmtenetten snel dichterbij

“Warmtenetten zijn zonder twijfel de meest effectieve oplossing om snel en grootschalig van het aardgas af te komen. Efficiënter kun je de klimaateuro niet inzetten. Natuurlijk kun je er van alles tegenin brengen. Dat het niet 100% groen is bijvoorbeeld. Ik zeg: als we geen warmtenetten aanleggen gebeurt er niets, of in ieder geval veel te weinig. Onze primaire taak is om de verspilling tegen te gaan. En daarna verduurzamen.” Een interview in het CO2-reductierapport van Nuon Warmte. 

Warmtesector aanjager

“Ik ben er best trots op dat de warmtesector de grote aanjager is geweest om aan de slag te gaan met een toekomst zonder aardgas. Minister Kamp heeft de adviezen uit de sector allemaal overgenomen in de Energieagenda. In de metropoolregio Amsterdam hebben we met 32 partijen een gezamenlijke routekaart getekend voor de toekomst van warmte. Ben ik ook trots op, en ik merk dat het aanstekelijk werkt voor de partijen. Daardoor gaat het heel snel allemaal.”

Wie is Jan van der Meer?
Al vanaf zijn jeugd is Jan van der Meer actief om ons leven groener te maken. Als wethouder van Nijmegen zette hij zich succesvol in voor de aanleg van een warmtenet en bussen op groengas. Inmiddels laveert hij creatief tussen overheid en bedrijfsleven om nieuwe kansen te scheppen voor warmtenetten rond Amsterdam en in de regio Arnhem-Nijmegen. Een duurzamere wereld is wat hem drijft.

Acht jaar per wijk nodig

“Aan de andere kant zie je dat op gemeentelijk niveau het tempo niet bijgehouden wordt. De landelijke overheid legt veel transitiewerk bij gemeentes neer. En soms hebben ze niet meer dan een halve fte voor de klus. Als je je realiseert wat er allemaal moet gebeuren, snap je dat dat anders moet. Neem Nijmegen als voorbeeld: als het doel is om Nijmegen in 2050 aardgasvrij te maken, dan moeten we vanaf nu elk jaar twee wijken aanwijzen die om moeten. Dan houden we rekening met een doorlooptijd van acht jaar per wijk. We hebben er nauwelijks ervaring mee, het is niet even een lijstje afwerken.”

Onrendabele top gaat verdwijnen

“Of er straks nog een warmteregisseur nodig is? Ik denk dat je ze juist in elke stad en in elke wijk nodig gaat hebben. Je moet mensen meekrijgen en overtuigen. Daar komt bij dat hoe dichter je bij de eindgebruiker komt, hoe gedetailleerder het wordt. Nu zijn we vooral nog bezig met de vraag: hoe vertellen we het de bewoners? Overigens is er altijd en voor iedereen wel een goede reden om van het aardgas af te willen. Is het niet vanwege het milieu, dan is het wel vanwege Groningen, de geopolitiek en straks ook het geld. Want het kantelpunt komt snel dichterbij. Bij de meeste warmtenetten moet er nu nog overheidsgeld bij. Maar gas wordt duurder en in 2030 zijn we zeker van die onrendabele top af.”

Isoleren blijft nodig

“Ik maak me er niet veel zorgen over of er straks voldoende warmtebronnen zijn om aan de toegenomen vraag te voldoen. We kijken naar innovaties als geothermie, hoge temperatuur opslag, power to heat en power to gas. Tegelijkertijd blijft het isoleren van bestaande bouw hard nodig, zodat we ook meer met lagetemperatuurnetten kunnen werken. Dan hebben we er meteen weer een paar bronnen bij, zoals grote datacenters. Moeten ze wel op groene stroom draaien natuurlijk.”